Buitenplaats helpt ook thuisfront
Henk (82) en Piet (78) lijken wel echte boeren, zo geroutineerd staan ze samen het graskuil voor de koeien op te gooien. Ieder op zijn eigen manier, aan zijn eigen kant. Het enige direct zichtbare verschil is, dat er bij Piet een colbert met stropdas onder zijn overal vandaan komt, niet de dagelijkse werkkleding van een boer.
Piet lacht als er bezoek aankomt. ,,Wat ik hier het liefst doe? Zal ik je dat eens vertellen? Het liefst zou ik Marian een zoen geven. Hahaha. Ja dat ga ik natuurlijk niet tegen haar zeggen. Dat doe je als je een biertje gedronken hebt, maar niet zo."
Begeleidster Marian kan er ook om lachen. ,,Ik vind het heerlijk om te zien hoe de mensen hier genieten. Ze voelen zich nuttig, en dat zijn ze ook. Ze worden geprikkeld om dingen te doen, en hebben veel sociale contacten. Ik ga zelf ook altijd naar huis met het gevoel dat ik een vrije dag heb gehad."
Ondertussen let ze echter goed op. Ze pakt een touw weg bij de koeien, zorgt dat het plastic afval wordt opgeruimd en spoort de mannen aan om mee te gaan naar de thee. ,,Ja, ze is een beste meid", vindt ook Henk, of eigenlijk Hendrik-Jan. ,,Ik voer de koeien. Als ik maar ruimte heb gaat het goed met me. Ook een tuin met groentes. Ik doe het zoals ik zin heb, kijk, zo!" Met een stevige arm gooit hij een zware hoop kuil omhoog.
Hier in de stal voelen ze zich niet oud, laat staan dement. Dat is precies de bedoeling van onderneemster Jolanda van der Haven en haar man Gerrit. Ze laten graag de mensen in hun waarde. ,,En als er dan een prei op de kop in de grond staat, zetten wij hem naderhand gewoon even rechtop. Vervolgens genieten we allemaal van de groei van het gewas", zegt Jolanda.
Waarom zitten dan toch de meeste demente bejaarden in een verzorgingshuis? ,,Het kan alleen zolang de mensen nog thuis wonen. Wij doen ons best de mantelzorgers te ontlasten zodat ze het langer volhouden, maar dat lukt niet voor altijd. Er komt een moment dat ze toch naar een verzorg- of verpleeghuis gaan. En dan is er geen geld meer voor uitstapjes naar de boerderij."
Ook zijn er natuurlijk veel ouderen die naar andere vormen van dagbesteding gaan. Niets voor Barry Pfaff (64), ook al heeft ze van oudsher niets met de boerderij. ,,Mijn tante zat op een gewone dagbesteding, maar daar was het zo stil. Hier kan het ook rustig zijn, maar ik kan ook praten. Ik kan mezelf zijn."
Op de boerderij is ze het meest bezig met de moestuin. ,,Dat vind ik het fijnst. Ik hield eerst niet zo van koeien. Maar nu wel. Zelfs voor paarden ben ik niet meer bang. Ik heb er al een buiten gezet. Het is leuk dat ik mijn man iets te vertellen heb als ik thuiskom." Barry is nog vrij goed van geest, al heeft ze wel alzheimer. ,,Ik vind het daarom ook fijn hier te zijn, tussen lotgenoten. We kunnen samen huilen en samen lachen."
De ondernemers
Jolanda en Gerrit van der Haven runnen met drie medewerksters welkomboerderij Ons Boeren gerief op het erf van recreatieboerderij en melkveehouderij Boer Bert in Kamerik. Jolanda heeft een achtergrond in de zorg, en haar man Gerrit was vroeger de buurjongen van boer Bert. ,,Als we tijdens vakanties bij vrienden op de boerderij pasten zag ik wat dat deed met mijn eigen kinderen. Dat wilde ik demente bejaarden ook bieden. Er is voor hen zo weinig."
Ze kon goed starten op het erf van boer Bert, waar ze inmiddels vier dagen aan tien mensen zorg verleent in een verbouwde hooiberg. Overdag mogen de mensen lekker op het erf rondsjouwen. Dat gaat heel goed. ,,Als mensen het naar de zin hebben en ze zijn op de plaats waar van alles gebeurt, hoeven ze ook niet weg."
Het enige wat uiteindelijk roet in het eten gooit is de onhoudbare thuissituatie. ,,En dan eindigen ze toch nog in een verpleeghuis. Daar wil ik graag iets aan doen. Daarom zijn we bezig met een nieuwe locatie in Kamerik, waar we 24 uurs zorg gaan verlenen en waar stellen samen kunnen blijven wonen."
Naast de 6 tot 8 appartementen gaat ze ook een landbouwtak starten. ,,We willen opfokvee gaan nemen, twee paarden en kippen gaan houden voor de eieren. Dat laatste doen we nu ook al. De eieren verkopen we aan delicatessenwinkels. Het is ook voor de zorgcliënten belangrijk dat we echt iets produceren. Dat ze werkelijk nuttig zijn. En dieren zijn altijd goed, die nemen je zoals je bent."
Links
www.landbouwzorg.nl
Koepelsite Landbouw en zorg in Nederland
www.zorgboeren.nl
Overzicht van Nederlandse zorgboerderijen
www.boer-en-maat.nl/
Organisatie zet zich in voor leer-werk trajecten op de boerderij